Sống Mòn

Sống Mòn

Nhà văn Nam Cao có các bút danh là Thúy Rư, Xuân Du, Nguyệt, Nhiêu Khê... Ông có tên khai sinh là Trần Hữu Tri, sinh ngày 29 tháng 10 năm 1917. Quê quán của ông ở làng Đại Hoàng, phủ Lý Nhân, tỉnh Hà Nam (nay là xã Hòa Hậu, huyện Lý Nhân, Hà Nam). Vào năm 1951, ông tham gia đoàn công tác thuế nông nghiệp ở khu III và đã bị địch phục kích, hy sinh tại Hoàng Đan (Ninh Bình) vào ngày 30 tháng 11 năm 1951.

Thuở nhỏ, Nam Cao học ở làng và thành phố Nam Định. Từ năm 1936, ông bắt đầu viết văn in trên các báo như Tiểu thuyết thứ bảy, Ích hữu... Năm 1938, ông dạy học tư ở Hà Nội và viết báo. Năm 1941, ông dạy học tư ở Thái Bình. Đến năm 1942, ông trở về quê để tiếp tục viết văn. Năm 1943, Nam Cao gia nhập Hội Văn hóa Cứu quốc. Khi Cách mạng Tháng Tám diễn ra vào năm 1945, ông tham gia giành chính quyền ở phủ Lý Nhân và được cử làm Chủ tịch xã. Năm 1946, ông ra Hà Nội, hoạt động trong Hội Văn hóa Cứu quốc, đồng thời giữ vai trò Thư ký tòa soạn tạp chí Tiên phong của Hội. Cùng năm đó, ông tham gia đoàn quân Nam tiến với tư cách phóng viên, hoạt động ở Nam Bộ rồi trở về nhận công tác ở Ty Văn hóa Hà Nam. Vào mùa thu năm 1947, Nam Cao lên Việt Bắc, làm phóng viên báo Cứu quốc, đồng thời phụ trách báo Cứu quốc và là Thư ký tòa soạn báo Cứu quốc Việt Bắc. Năm 1950, ông nhận công tác ở tạp chí Văn nghệ thuộc Hội Văn nghệ Việt Nam và giữ chức vụ Ủy viên Tiểu ban Văn nghệ Trung ương. Năm 1951, ông tham gia đoàn công tác thuế nông nghiệp ở khu III và bị địch phục kích, hy sinh tại Hoàng Đan (Ninh Bình) vào cuối tháng 11 năm 1951.

Vào cuối năm 1944, nhà văn Nam Cao đã viết xong tác phẩm Sống mòn. Tập tiểu thuyết này từng chịu cảnh quăng đi, ném lại, không thể vượt qua lưới kiểm duyệt để xuất bản dù soi từng chữ không có chỗ nào bắt bẻ được. Tác phẩm Sống mòn miêu tả cuộc sống thiểu não, quẩn quanh và nhỏ nhen của một nhóm trí thức tiểu tư sản nghèo—một cuộc sống mù xám cứ "mốc lên, rỉ đi, mòn ra, mục ra" và hoàn toàn không có lối thoát. Nhìn rộng hơn số phận của mấy con người ấy, tác phẩm đặt ra một cách ám ảnh vấn đề vận mệnh chung của cả một xã hội chua xót, đau đớn, buồn thảm và tủi nhục, nơi mà đời sống không còn ý nghĩa và quay về phía nào cũng thấy dựng lên những bức tường bế tắc.

Thông tin chi tiết